சாவித்திரியின் உறுதி
மகாபாரதத்தின் வன பருவம் சாவித்திரி - சத்யவான் கதையைக் கூறுகிறது. மத்ர நாட்டு மன்னன் அஸ்வபதியின் மகள் சாவித்திரி, காட்டில் வாழ்ந்த கண் பார்வையற்ற அரசன் த்யுமத்சேனனின் மகன் சத்யவானைத் தானே தேர்ந்தெடுத்தாள். நாரத முனிவர் வந்து, 'இவன் நல்லவன்; ஆனால் இன்றிலிருந்து ஓராண்டில் இவன் ஆயுள் முடியும்' என்று எச்சரித்தார். தந்தை வேறு மணமகனைத் தேடச் சொன்னார். சாவித்திரி, 'ஒருமுறை தேர்ந்த பின் மனம் மாறாது' என்று உறுதியாக மறுத்துவிட்டாள்.
திருமணத்துக்குப் பின் அவள் காட்டில் எளிய வாழ்வை ஏற்றாள்; மாமனார் மாமியாரைப் பேணினாள். குறிக்கப்பட்ட நாள் நெருங்கியபோது மூன்று நாள் விரதம் இருந்தாள். அந்த நாளில் சத்யவான் விறகு வெட்டச் சென்றபோது அவளும் உடன் சென்றாள். அவன் தலைவலியால் சாய்ந்து அவள் மடியில் உயிர் துறந்தான். எமதர்மன் அவன் உயிரைப் பாசத்தில் கட்டி எடுத்துச் சென்றான்.
சாவித்திரி பின்தொடர்ந்தாள். எமன் திரும்பிப் போகச் சொன்னான்; அவள் தர்மத்தைப் பற்றிய இனிய சொற்களால் பேசிக்கொண்டே நடந்தாள். மகிழ்ந்த எமன் வரம் தந்தான்: மாமனாரின் கண் பார்வையும், இழந்த அரசும், தந்தைக்குப் பல மக்களும். ஒவ்வொரு வரத்துக்குப் பின்னும் அவள் தொடர்ந்தாள். இறுதியில், 'எனக்கு நூறு மக்கள் பிறக்கட்டும்' என்ற வரத்தை எமன் கொடுத்தான். 'என் கணவன் இல்லாமல் இது எப்படி நடக்கும்?' என்று அவள் கேட்டாள். சொல்லால் கட்டுப்பட்ட எமன் சத்யவானின் உயிரை விடுவித்தான்.
சாவித்திரியின் உறுதிக்கு அவளுடைய தெளிவான பேச்சும் துணை நின்றது. எமனிடம் அவள் கோபம் காட்டவில்லை; அவன் தர்மத்தின் தலைவன் என்பதை மதித்து, தர்மத்தின் சொற்களாலேயே தன் வேண்டுகோளை வைத்தாள். உறுதி என்பது உரத்த குரல் அல்ல, தளராத நடை என்பதை அவள் காட்டினாள். காட்டில் வாழ்ந்த எளிய குடும்பம் அவளது உறுதியால் இழந்த செல்வத்தையும் பார்வையையும் அரசையும் திரும்பப் பெற்றது. இதனால் பெண்மையின் ஆற்றல் வாளிலும் உயர்ந்தது என்று மரபு சாவித்திரியைப் போற்றுகிறது. இன்றும் பல குடும்பங்களில் இக்கதை சொல்லப்படுகிறது.
சாவித்திரியிடம் வாள் இல்லை, படை இல்லை; இருந்தது மனத்தின் உறுதி. சாவு முன்னும் அவள் தளராமல் தெளிவாகப் பேசினாள். இதைத்தான் வள்ளுவர் 'மனத்திட்பம்' என்கிறார்.