பாண்டவர்களுக்குத் துணையான பாஞ்சாலமும் மத்ஸ்யமும்
மகாபாரதத்திலிருந்து (உத்யோக பர்வம்): குருக்ஷேத்திரப் போருக்கு முன் பாண்டவர்களின் படை பலம் கௌரவர்களை விடக் குறைவு. கௌரவர்களுக்குப் பதினொரு அக்குரோணிப் படை; பாண்டவர்களுக்கு ஏழு. ஆனால் பாண்டவர்களுக்கு அன்புடனும் உறுதியுடனும் உடன் நின்ற உறவினர்கள் இருந்தனர். அவர்கள் அன்பு எந்த நெருக்கடியிலும் குன்றவில்லை.
பாஞ்சால அரசன் துருபதன் திரௌபதியின் தந்தை. அவன் தன் மகள் மற்றும் மருமக்களுக்காகத் தன் முழுப் படையையும் கொடுத்தான். அவன் மகன் திருஷ்டத்யும்னன் பாண்டவர் படைத்தலைவன் ஆனான். திரௌபதியின் சகோதரனான சிகண்டியும் படையில் இணைந்தான். விராடன், அஞ்ஞாதவாசத்தில் தனக்கு அடைக்கலம் தந்தவன். தன் மகள் உத்தரையை அபிமன்யுவுக்கு மணமுடித்து உறவை உறுதி செய்தான். அவனும் தன் படையுடன் பாண்டவர் பக்கம் நின்றான்.
கண்ணன் யாதவர்களின் நாராயண சேனையை துரியோதனனுக்குக் கொடுத்தாலும் தானே அர்ஜுனனின் தேரோட்டியாக நின்றான். சாத்யகி, குந்திபோஜன் போன்ற யாதவ வீரர்கள் பாண்டவருக்குத் துணையாயினர். பீமனின் மகன் கடோத்கசன், அர்ஜுனனின் மகன் அபிமன்யு, திரௌபதியின் ஐந்து மகன்கள் போன்ற இளம் உறவினர்களும் பங்கேற்றனர்.
வனவாசக் காலத்திலும் பாண்டவர்கள் பல துன்பங்களை அடைந்தாலும் இவர்கள் தம் அன்பைத் தளர்த்தவில்லை. அவர்கள் அரசிழந்து வனத்தில் அலைந்த காலத்திலும் கண்ணன் அவர்களைச் சந்தித்து ஆறுதல் கூறினான். துருபதனும் தூதுகளை அனுப்பி நிலையை அறிந்தான். இவ்வாறு அன்பு குறையாத உறவு உருவாயிற்று.
விளைவு? பதினெட்டு நாள் போரில் எண்ணிக்கையில் குறைந்த பாண்டவர் படை, உறவினர்களின் அன்பு, நம்பிக்கை, ஆதரவால் வலிமை பெற்றது. யுதிஷ்டிரன் வெற்றி பெற்றான். அன்பு அறாத சுற்றம் அவனுக்கு அரசையும் வெற்றியையும் தந்தது.
இதிலிருந்து தெரிவது: ஆற்றல் மட்டும் வெற்றி தராது; அன்புடன் உடன் நிற்கும் சுற்றமும் வெற்றியின் பெரும் பகுதி.
பாண்டவர்கள் தம் உறவினரின் அன்பைப் போற்றினர். அவர்கள் வெற்றி பெற்ற பின் திருஷ்டத்யும்னன், சாத்யகி, விராடன் போன்றோருக்கு உரிய மதிப்பையும் பரிசுகளையும் வழங்கினர். போரில் இழந்த உறவினருக்காகக் கண்ணீர் விட்டனர். அன்பு இருபக்கமும் பாயும்போதுதான் உறவு நிலைக்கும் என்பதை இது காட்டுகிறது.
அன்பு குன்றாத சுற்றம் கிடைப்பது ஒரு அருமையான பேறு. அதைப் பேணிக்காக்கும் பொறுப்பு பெற்றவனுக்கே உரியது.
அன்பு நிறைந்த சுற்றம் ஒரு நாட்டுக்கு எவ்வளவு பெரிய வலிமை என்பதைப் பாண்டவர்களின் வெற்றி எடுத்துக்காட்டுகிறது.