நசிகேதனும் எமனும்
கடோபநிடதத்திலிருந்து.
வாஜசிரவசர் என்னும் முனிவர் தம் செல்வம் முழுவதையும் தானம் செய்யும் வேள்வி ஒன்றைச் செய்தார். ஆனால் தானம் கொடுக்கப்பட்ட பசுக்கள் பால் தராத, நீர் அருந்தாத, தளர்ந்து போன பசுக்கள். இதைக் கண்ட அவர் மகனான நசிகேதன் சிறுவனாக இருந்தபோதும், 'தந்தையே, என்னை யாருக்குத் தானம் செய்வீர்கள்?' என்று கேட்டான். மூன்றாம் முறை கேட்டபோது சினம் கொண்ட தந்தை, 'உன்னை எமனுக்குக் கொடுக்கிறேன்' என்றார். நசிகேதன் தந்தையின் சொல் பொய்யாகக் கூடாது என்று எண்ணி, அந்தச் சொல்லை உண்மையாக்கவே எமனின் இல்லம் சென்றான். எமன் அங்கு இல்லாததால் மூன்று நாட்கள் உணவும் நீரும் இன்றிக் காத்திருந்தான்.
திரும்பிய எமன், விருந்தினர் பசித்திருந்ததற்காகப் பணிவோடு வருந்தி, 'ஒவ்வோர் இரவுக்கும் ஒரு வரமாக மூன்று வரங்கள் கேள்' என்றான். முதல் வரத்தில் தந்தையின் சினம் தணிய வேண்டும் என்றும், இரண்டாம் வரத்தில் வானுலகம் அடையும் வேள்வியின் முறையையும் நசிகேதன் கேட்டான். மூன்றாவது வரமாக, 'மனிதன் இறந்த பிறகு அவன் இருக்கிறானா, இல்லையா? அந்த உண்மையை எனக்குச் சொல்லுங்கள்' என்று கேட்டான்.
எமன் அந்த வரத்தைத் தவிர்க்க முயன்றான்; அந்தச் சிறுவனின் மன உறுதியைச் சோதிக்கவும் விரும்பினான். 'இது தேவர்களுக்கும் புரியாத மறைபொருள்; வேறு வரம் கேள். நூறாண்டு வாழும் பிள்ளைகள், ஏராளமான செல்வம், யானைகள், குதிரைகள், நீண்ட ஆயுள், அழகான பெண்கள், இசை எல்லாம் தருகிறேன்' என்று ஆசை காட்டினான். ஆனால் நசிகேதன் உறுதியாக, 'இவை நாளை அழியும் புலன் இன்பங்கள் ஐயா; இவை எனக்கு வேண்டா. நான் கேட்ட வரத்தைத் தவிர வேறு வரம் வேண்டேன்' என்றான். அவனுடைய உறுதியைக் கண்ட எமன் மகிழ்ந்து, 'நன்மை வேறு, இன்பம் வேறு. நீ நன்மையைத் தேர்ந்தெடுத்தாய்' என்று பாராட்டி, ஆன்மாவின் அழியாத தன்மையை அவனுக்கு உபதேசித்தான் என்று உபநிடதம் கூறுகிறது. சுவை, ஒளி, ஒலி, மணம், தொடுதல் என்னும் ஐந்து புலன்களும் காட்டும் இன்பங்கள் அவனை அசைக்கவில்லை.
ஐம்புலன்களின் வழியாக வரும் ஆசைகளை வென்று உண்மையைத் தேடியவனின் ஒழுக்க நெறியில் நிற்பவர் நீடு வாழ்வார் என்று வள்ளுவர் கூறுவது நசிகேதன் வாழ்க்கைக்கு எவ்வளவு பொருந்துகிறது! அவன் பெற்ற அறிவு அவனை என்றும் நிலைத்து வாழும் உண்மையின் பக்கம் நிறுத்தியது; புலன் இன்பங்களை மறுத்த அந்த ஒரு தேர்வே அவனை அழியாத புகழுக்கு உரியவனாக்கியது.