எமனை வென்ற சாவித்திரி
மகாபாரதத்தின் வனபர்வத்தில், யுதிஷ்டிரன் துயரத்தில் இருந்தபோது மார்க்கண்டேய முனிவர் சாவித்திரியின் கதையைச் சொல்கிறார். மத்திர நாட்டு மன்னன் அசுவபதியின் மகள் சாவித்திரி. தன் மணமகனைத் தானே தேடி, காட்டில் வாழ்ந்த சத்தியவானைத் தேர்ந்தெடுத்தாள். அவன் பார்வையற்ற மன்னன் த்யுமத்சேனனின் மகன்; அவர்கள் நாட்டை இழந்து காட்டில் வாழ்ந்தனர்.
நாரதர் வந்து, சத்தியவான் நல்லவன் ஆனாலும் ஓராண்டுக்குள் இறந்துவிடுவான் என்று எச்சரித்தார். அசுவபதி வருந்தினார். ஆனால் சாவித்திரி உறுதியாகச் சொன்னாள்: "ஒருமுறைதான் மனம் தேர்ந்தெடுக்கும். ஒருமுறைதான் வாக்கு பேசப்படும். நான் சத்தியவானையே தேர்ந்தெடுத்துவிட்டேன்." அவள் காட்டு வாழ்க்கையை ஏற்றாள்; மாமனாரையும் மாமியாரையும் அன்புடன் கவனித்தாள்.
நாள் நெருங்கியபோது அவள் மூன்று நாட்கள் உணவு உண்ணாமல் நோன்பு இருந்தாள். குறிப்பிட்ட நாளில் சத்தியவான் விறகு வெட்டக் காட்டுக்குச் சென்றான்; சாவித்திரியும் உடன் சென்றாள். அவனுக்குத் தலைவலி வந்தது; அவள் மடியில் தலைவைத்துப் படுத்தவன் உயிர் நீத்தான். எமதர்மன் வந்து அவன் உயிரைப் பாசத்தால் கட்டி எடுத்துச் சென்றான்.
சாவித்திரி எமனைப் பின்தொடர்ந்தாள். "திரும்பிப் போ" என்று எமன் சொன்னபோது, அவள் அறம் பற்றிய அழகிய சொற்களைப் பேசினாள். அவளுடைய ஞானத்தை மெச்சிய எமன், கணவன் உயிர் தவிர வேறு வரங்களைக் கேள் என்றான். அவள் முதலில் மாமனாரின் பார்வையையும், பின்னர் இழந்த நாட்டையும், பிறகு தந்தைக்கு மகன்களையும் கேட்டாள். இறுதியில் தனக்கும் சத்தியவானுக்கும் நூறு மகன்கள் வேண்டும் என்றாள். எமன் அதற்கும் "அப்படியே ஆகுக" என்று சொன்னான்.
அப்போது சாவித்திரி மெல்லச் சிரித்தாள்: "கணவனின்றி மகன்கள் எப்படிப் பிறப்பார்கள்?" எமன் வியந்தான். அவளுடைய அறிவு, பக்தி, உறுதி ஆகியவற்றைப் பாராட்டி சத்தியவானின் உயிரை விடுவித்தான்.
சாவித்திரி கணவனுடன் திரும்பினாள். த்யுமத்சேனனுக்குப் பார்வை மீண்டது; அவர் நாட்டையும் பெற்றார். வலிமை என்பது வாளில் இல்லை, மனத்தின் உறுதியில் இருக்கிறது என்று இக்கதை நிறுவுகிறது.
இறுதியில் வீடு திரும்பிய சாவித்திரியை மாமனார் மாமியார் இருவரும் அன்புடன் எதிர்கொண்டனர். இந்த வெற்றி எமனை வென்றதாக அல்ல; அன்பும் அறிவும் இணைந்தால் மரணத்தின் முன்னும் வழி பிறக்கும் என்பதன் சான்றாக மக்களிடையே இன்றும் சாவித்திரி நோன்பு போற்றப்படுகிறது.
சாவித்திரி எமனிடம் பேசிய அறவுரைகளை மகாபாரதம் விரிவாகச் சொல்கிறது. நல்லோர் நட்பு, அறத்தின் மேன்மை, சொல்லிய சொல்லைக் காத்தல் ஆகியவற்றை அவள் எடுத்துரைத்தாள். எமன் மகிழ்ந்து ஒவ்வொரு வரமாகத் தந்தான்; ஆனால் ஒவ்வொரு வரமும் இறுதியில் சத்தியவானின் உயிரை நோக்கியே அவளை இட்டுச் சென்றது.