வால்மீகி இராமாயணத்திலிருந்து (பால காண்டம்)வசிட்டரும் விசுவாமித்திரரும்
வால்மீகி இராமாயணத்திலிருந்து. மன்னன் கௌசிகன் (பின்னாளில் விசுவாமித்திரர்) ஒருமுறை தன் படையோடு வசிட்ட முனிவரின் ஆசிரமத்துக்கு வந்தான். வசிட்டர் தம் தெய்வப் பசு சபலையின் (காமதேனுவின் மகள்) அருளால் எல்லோருக்கும் அறுசுவை விருந்தளித்தார். அந்தப் பசுவைத் தனக்குத் தருமாறு கேட்டான் கௌசிகன். வசிட்டர் மறுத்தார். கௌசிகன் பலவந்தமாகப் பசுவைக் கொண்டு செல்ல முயன்றான்; பசுவின் அருளால் தோன்றிய படைகள் அவன் படையை முறியடித்தன. வசிட்டரின் பிரம்மதண்டம் அவன் தெய்வ ஆயுதங்கள் அனைத்தையும் விழுங்கியது.
அவமானமடைந்த கௌசிகனின் சினம் பிளந்த கல் போல நீண்ட காலம் நீடித்தது. பிரம்மரிஷி ஆக வேண்டும் என்று ஆயிரக்கணக்கான ஆண்டுகள் கடுந்தவம் செய்தான். பலமுறை சினமும் ஆசையும் அவன் தவத்தைக் கலைத்தன. ஆனால் வசிட்டரின் மனத்தில் அந்தப் பகை நீரில் கீறிய கோடு போல ஒருநாளும் நிலைக்கவில்லை.
இறுதியில் விசுவாமித்திரர் சினத்தையும் வென்றார். தேவர்கள் அவரைப் பிரம்மரிஷி என்று போற்றினர். அவர் வேண்டியபடி வசிட்டரே வந்து அவரை "பிரம்மரிஷி" என்று அன்போடு அழைத்தார். பகையின்றி இருவரும் நண்பர்களாயினர்.
கல்லாக இருந்த சினம் தவத்தால் கரைந்தது; நீராக இருந்த சினம் தொடக்கத்திலிருந்தே சுவடின்றி இருந்தது.
From the Valmiki Ramayana (Bala Kanda)Vasishtha and Vishwamitra
From the Valmiki Ramayana. King Kaushika, later known as Vishwamitra, once came with his army to the hermitage of the sage Vasishtha. By the grace of his divine cow Shabala, daughter of Kamadhenu, Vasishtha fed them all a royal feast. Kaushika asked for the cow; Vasishtha refused. When Kaushika tried to take her by force, warriors born of the cow routed his army, and Vasishtha's Brahma-staff swallowed every divine weapon he hurled.
Humiliated, Kaushika held his anger like split stone for a very long time. Determined to become a brahmarishi, he performed fierce austerities for thousands of years, and again and again anger and desire broke his penance. Yet in Vasishtha's mind the enmity never stayed, like a line drawn across water.
At last Vishwamitra conquered even his anger. The gods hailed him as a brahmarishi, and at his request Vasishtha himself came and warmly called him 'Brahmarishi'. Free of enmity, the two became friends.
Anger that was stone melted through austerity; anger that was water had left no trace from the start.
