பெரிய புராணம் (சேக்கிழார்), பூசலார் நாயனார் புராணம்மனத்தில் கோயில் கட்டிய பூசலார்
திருநின்றவூரில் வாழ்ந்த பூசலார் ஏழை அந்தணர். இறைவனுக்கு ஒரு கோயில் கட்ட வேண்டும் என்று பேராசை கொண்டார். ஆனால் கையில் பொருள் இல்லை. அதனால் அவர் தம் மனத்துக்குள்ளேயே கோயில் கட்டத் தொடங்கினார். அடிக்கல் நாட்டுவது முதல், சுவர் எழுப்புவது, விமானம், கோபுரம், கிணறு, மண்டபம் என்று ஒவ்வொரு கல்லையும் பல ஆண்டுகள் மனத்தால் வைத்துக் கட்டினார். இறுதியில் குடமுழுக்குக்கு ஒரு நல்ல நாளையும் குறித்தார்.
அதே காலத்தில் காஞ்சியில் பல்லவ மன்னன் கல்லால் பெரும் கோயிலைக் கட்டி, அதே நாளில் குடமுழுக்குக்கு ஏற்பாடு செய்தான். முந்தைய இரவு இறைவன் மன்னனின் கனவில் தோன்றி, 'நாளை திருநின்றவூரில் பூசலார் கட்டிய கோயிலில் நான் எழுந்தருளப் போகிறேன்; உன் குடமுழுக்கை வேறு நாளில் வைத்துக்கொள்' என்றான். வியந்த மன்னன் திருநின்றவூருக்குச் சென்று அந்தக் கோயிலைத் தேடினான். ஊரில் கோயில் எதுவும் இல்லை. பூசலாரைக் கண்டு கேட்டபோது, அவர் 'என் மனத்தில் தான் கட்டினேன்' என்றார். மன்னன் அவர் அடி பணிந்தான்.
அருட்பத்தின் இறுதிப் பாடலில் மணிவாசகர், இறைவனை ஓயாமல் நினைப்பதையே 'அருந்தவம்' என்கிறார்; பிறவிக் கடலின் நடுவிலேயே கயிலைக்கான வழி இருக்கிறது என்கிறார். பூசலாரின் கதை அதன் சான்று. பொருளோ இடமோ இல்லாவிட்டாலும், அன்போடு நினைக்கும் மனமே இறைவன் விரும்பி எழுந்தருளும் கோயில்.
Periya Puranam (Sekkizhar), the life of Poosalar NayanarPoosalar, Who Built a Temple in His Mind
Poosalar of Thiruninravur was a poor brahmin who longed with all his heart to build a temple for the Lord. But he had no money. So he began to build the temple inside his own mind. From laying the foundation stone to raising the walls, the tower over the shrine, the gateway, the well and the halls, he set every stone in place with his mind over many years. At last he fixed an auspicious day for its consecration.
At the same time, in Kanchi, the Pallava king had built a great temple of stone and arranged to consecrate it on that very day. The night before, the Lord appeared in the king's dream and said, 'Tomorrow I am going to take my place in the temple Poosalar has built at Thiruninravur. Hold your consecration on another day.' Astonished, the king went to Thiruninravur to look for that temple, but found no temple in the town. When he found Poosalar and asked him, Poosalar said, 'I built it in my mind.' The king bowed at his feet.
In the last verse of Arutpathu, Manikkavasagar calls the unceasing remembrance of the Lord a 'rare penance', and says the way to Kailasa lies in the very middle of the sea of births. Poosalar's story proves it. Without wealth or land, a mind that remembers with love is the temple the Lord most gladly enters.
