ஸ்ரீரங்க மாகாத்மியம் · கோயில் ஒழுகுவிபீடணன் கொண்டு வந்த அரங்கன்
பாற்கடலில் அறிதுயில் கொண்ட திருமாலின் திருவுருவம் ஒரு விமானத்தோடு பிரமனுக்குக் கிடைத்தது. பிரமன் அதைச் சத்தியலோகத்தில் வழிபட்டான். பின்னர் சூரிய குலத்து மன்னன் இக்ஷ்வாகு கடுந்தவம் செய்து அந்த அரங்க விமானத்தைப் பூமிக்குக் கொண்டு வந்து அயோத்தியில் நிறுவினான். தலைமுறை தலைமுறையாக இரகு குல மன்னர்கள் அதை வழிபட்டனர்; இராமனும் அதனைத் தன் குலதெய்வமாக வழிபட்டான்.
இராவணனை வென்று இராமன் முடிசூடிய பின், உதவி செய்த எல்லோருக்கும் பரிசு தந்தான். இலங்கைக்குத் திரும்பும் விபீடணனுக்கு, தன் குலதனமான அந்த அரங்கனையே கொடுத்தான். 'வழியில் எங்கும் இதைத் தரையில் வைக்காதே' என்று சொல்லி அனுப்பினான்.
விபீடணன் தெற்கே வந்து காவிரியும் கொள்ளிடமும் பிரியும் தீவை அடைந்தபோது மாலை நேரம் வந்தது. சந்தியாவந்தனம் செய்ய வேண்டும். அங்கே நின்ற ஒரு சிறுவனிடம் விமானத்தைக் கொடுத்து, 'கீழே வைக்காதே' என்று சொல்லி நீராடச் சென்றான். திரும்பி வருவதற்குள் சிறுவன் அதைத் தரையில் வைத்துவிட்டான். விபீடணன் எவ்வளவு முயன்றும் அதைத் தூக்க முடியவில்லை.
விபீடணன் கண்ணீர் விட்டு அழுதபோது அரங்கன் அவனுக்குக் காட்சி தந்தான்: 'இந்தக் காவிரிக் கரையில் இருக்கவே நான் விரும்பினேன். ஆனால் உன்னை மறக்க மாட்டேன். உன் இலங்கை இருக்கும் தெற்குத் திசையை நோக்கியே நான் கிடப்பேன்.' அதனால்தான் திருவரங்கத்தில் அரங்கன் தெற்கு நோக்கிப் பள்ளிகொண்டிருக்கிறான். தொண்டரடிப்பொடி ஆழ்வார் 'இலங்கையர் கோன் வழிபாடு செய் கோயில்' என்று இதையே பாடுகிறார். விபீடணன் இன்றும் ஒவ்வொரு இரவும் வந்து அரங்கனை வழிபடுகிறான் என்பது நம்பிக்கை; அதனால் விடியற்காலையில் அர்ச்சகர்கள் முதலில் அவனுக்கு வழிவிட்டே சன்னிதியைத் திறக்கிறார்கள்.
Sri Ranga Mahatmyam and the Koil Ozhugu, the temple chronicle of SrirangamThe Lord Vibhishana carried south
The sacred image of Vishnu reclining in yoga sleep on the milk ocean came to Brahma together with its vimana, and Brahma worshipped it in Satyaloka. Later Ikshvaku, king of the solar line, performed great penance and brought this Ranga vimana down to earth and installed it at Ayodhya. Generation after generation the kings of the Raghu line worshipped it, and Rama too worshipped it as the deity of his house.
After Rama defeated Ravana and was crowned, he gave gifts to all who had helped him. To Vibhishana, returning to Lanka, he gave the most precious thing his family owned: Ranganatha himself. 'Do not set it down on the ground anywhere on the way,' he told him.
Vibhishana came south and reached the island where the Kaveri and the Kollidam part, just as evening fell. It was time for his evening prayers. He handed the vimana to a boy standing there, told him not to put it down, and went to bathe. Before he returned, the boy had set it on the ground. However hard Vibhishana tried, he could not lift it again.
When Vibhishana wept, Ranganatha appeared to him: 'I wished to stay on the bank of this Kaveri. But I will not forget you. I will lie facing the south, toward your Lanka.' That is why the Lord in Srirangam reclines facing south. Thondaradippodi Azhvar sings of exactly this when he calls Srirangam 'the temple where the king of Lanka worships'. It is believed that Vibhishana still comes every night to worship, so at dawn the priests open the sanctum only after making way for him.
