அர்ச்சுனனும் கண்ணனும்
மகாபாரதத்தில், குருக்ஷேத்திரப் போர்க்களத்தின் தொடக்கத்தில் நடந்த காட்சி இது. இருபக்கப் படைகளும் அணிவகுத்து நின்றன. தேரில் நின்ற அர்ச்சுனன் எதிரே தன் உறவினர், ஆசிரியர்கள், பாட்டனார்களைக் கண்டான். கையிலிருந்த காண்டீபத்தை நழுவவிட்டான். நாவறண்டு, உடல் நடுங்கி, "நான் போரிட மாட்டேன்" என்று தேரில் அமர்ந்துவிட்டான்.
தேரோட்டியாக இருந்தவன் கண்ணன். அவன் அர்ச்சுனனின் தோழன்; அன்புக்குரிய நண்பன். அந்த நிலையில் அவன் சொல்லக்கூடிய ஆறுதல் மொழிகள் பல இருந்தன. ஆனால் கண்ணன் இனிய சொற்களால் அவனைத் தேற்றவில்லை. அவன் கடுமையாகவே தொடங்கினான். "பார்த்தா, உன் நிலைக்குப் பொருந்தாத இந்தத் தளர்ச்சிக்கு இடம் கொடாதே; மனத்தின் சிறுமையை விட்டு எழு" என்று அவனை இடித்துரைத்தான் என்று பகவத் கீதையின் தொடக்கம் கூறுகிறது.
அதன் பின்னரே கண்ணன் அவனுக்கு வாழ்வின் உண்மைகளை எடுத்துரைத்தான். உடல் அழியும்; ஆன்மா அழியாது. கடமையைப் பலன் விரும்பாமல் செய்ய வேண்டும். தர்மத்தின் பக்கம் நிற்பது ஒவ்வொருவரின் பொறுப்பு. அர்ச்சுனன் அந்த நீண்ட உரையாடலில் பல கேள்விகள் கேட்டான். கண்ணன் பொறுமையாக விடையளித்தான்.
இந்தக் கடுமையைக் கண்ணன் ஏன் தேர்ந்தான் என்பதைச் சிந்திக்க வேண்டும். போர்க்களத்தில் நேரம் குறைவு; ஒரு நண்பனின் தளர்ச்சி ஆயிரம் வீரர்களின் உயிருக்கு இடர் தரும். எனவே இனிய சொற்களில் காலம் கடத்தாமல், நேரடியாகவும் அன்பாகவும் அவன் உண்மையைச் சொன்னான். இடிக்கும் நண்பன் தன் தோழனின் மானத்தை அவனை விடவும் அதிகமாகக் காப்பவனாகிறான். அர்ச்சுனன் பின்னாளில் கண்ணனை அன்போடு போற்றியதற்கு இதுவே காரணம்.
கடைசியில் அர்ச்சுனன், "என் மயக்கம் நீங்கிவிட்டது; நீ சொன்னபடி செய்கிறேன்" என்றான். அவன் எழுந்து வில்லை எடுத்தான். கண்ணனின் இடி அவனுக்குச் சினமாக இல்லாமல் நல்வழியாகவே மாறியது.
போரின் தொடக்கத்தில் ஒரு நண்பனின் உள்ளம் தடுமாறும் தருணத்தை எவ்வளவு அன்பாகவும் உறுதியாகவும் கையாளலாம் என்பதற்கு இது எடுத்துக்காட்டு. தாழ்ந்த நிலையில் இருந்த அர்ச்சுனனை உயர்த்தியது இனிய சொற்கள் அல்ல, உறுதியான உண்மையே.
இந்தக் காட்சி நட்பின் முழு நோக்கத்தை விளக்குகிறது. நண்பன் துயரத்தில் துவண்டபோதும் அவனை வெறுமனே தேற்றுவதில்லை; அவன் தவறியபோது கடிந்து உண்மையைச் சொல்கிறான். அந்தக் கடுமை அன்பிலிருந்தே பிறந்தது. வள்ளுவர் சொன்ன 'மேற்சென்று இடித்தல்' அன்று குருக்ஷேத்திரத்தில் நடந்தது.