துவாரகையை நோக்கி
பாகவதத்திலிருந்தும் மகாபாரதத்திலிருந்தும் சொல்லப்படும் மரபு. மதுராவின் அரசனாக இருந்த கம்சனை கிருஷ்ணன் வீழ்த்தியபின், கம்சனின் மாமனான மகத நாட்டு மன்னன் ஜராசந்தன் பெரும் படையோடு மதுராவை முற்றுகையிட்டான். யாதவர்களின் படை சிறியது. கிருஷ்ணனும் பலராமனும் பலமுறை அவனைத் தோற்கடித்துத் திருப்பி அனுப்பினர். ஆயினும் ஒவ்வொரு முறையும் அவன் மீண்டும் வந்தான் என்று மரபு கூறுகிறது.
போர் தொடர்ந்தால் மக்கள் துன்புறுவர்; ஆனால் ஜராசந்தனின் படையை முற்றிலும் அழித்துவிடவும் முடியவில்லை. இந்தப் போரில் வெற்றி கிடைத்தாலும் அது நிலையான அமைதியாகாது என்பதை கிருஷ்ணன் உணர்ந்தார். மேலும், வடக்கே காலயவனன் என்ற இன்னொரு பகைவனும் எழுந்திருந்தான். இரு பக்கமும் தாக்கப்படும் நிலையில் நேரான எதிர்ப்பைத் தொடர்வது யாதவர்களுக்கு அழிவையே தரும்.
ஆகவே கிருஷ்ணன் வேறு வழியை நாடினார். மேற்குக் கடற்கரையில் கடல் சூழ்ந்த இடத்தில் ஒரு புதிய நகரம் அமைக்கத் தீர்மானித்தார். கடல் நடுவில் அமைந்த அந்த நகரம் துவாரகை என்று பெயர் பெற்றது. யாதவர்கள் அனைவரும் மதுராவை விட்டு அங்கு குடிபெயர்ந்தனர். பகைவர்கள் எளிதில் அணுக முடியாத கடலே அவர்களுக்கு அரணாயிற்று.
சிலர் இதைப் பின்வாங்கல் என்று கருதினர். ஆனால் கிருஷ்ணனின் குறிக்கோள் மக்களைக் காப்பதே; போரில் வெல்வதல்ல. நேரான வழி மூடிவிட்ட இடத்தில், செல்லக்கூடிய வழியை நாடியது அவருடைய நுட்பம். துவாரகையில் யாதவர்கள் அமைதியாக வளர்ந்தனர். இலக்கு மாறவில்லை; பாதை மட்டுமே மாறியது. தடையைத் தாக்கி அழிவதைவிட, அதைச் சுற்றிச் செல்லும் அறிவு பெரிது என்பதற்கு இது நல்ல எடுத்துக்காட்டு.
இந்தச் செயலில் கிருஷ்ணனின் பெருமை, தற்பெருமையை விட்டுக் கொடுத்ததில் இருக்கிறது. 'ரணசோடு' என்று போர்க்களத்தை விட்டுப் போனவர் என்ற பெயரை அவர் ஏற்றார்; ஆனால் அந்தப் பெயருக்குப் பதிலாக தன் மக்களின் உயிரைக் காத்தார். வெற்றி என்பது எப்போதும் எதிரியை அழிப்பதில்லை; இலக்கை அடைவதிலேயே அது இருக்கிறது என்பதை அவர் நடைமுறையில் காட்டினார்.
மதுராவை விட்டுச் சென்ற அந்தக் கூட்டம் அரசுரிமையை இழந்ததாகத் தோன்றினாலும், அவர்கள் பெற்றது நிலையான பாதுகாப்பு. துவாரகை பின்னாளில் பெரும் செல்வமும் புகழும் பெற்ற நகரமாக வளர்ந்தது என்று புராணம் சொல்கிறது. தற்காலிக இழப்பு நீண்ட கால ஆதாயத்துக்கு வழியாயிற்று.