வால்மீகி இராமாயணத்திலிருந்து (கிஷ்கிந்தா காண்டம்)இலக்குவன் அறிந்த சிலம்புகள்
வால்மீகி இராமாயணத்திலிருந்து. இராவணன் சீதையைக் கவர்ந்து வான்வழியே சென்றபோது, ரிஷ்யமுக மலையில் சில வானரர்கள் இருப்பதைக் கண்ட சீதை, தன் மேலாடையில் சில அணிகலன்களை முடிந்து கீழே எறிந்தாள். சுக்ரீவனும் அவன் தோழர்களும் அவற்றைப் பத்திரமாக வைத்திருந்தனர்.
பின்னர் இராமனும் இலக்குவனும் சுக்ரீவனைச் சந்தித்தபோது, சுக்ரீவன் அந்த அணிகலன்களைக் கொண்டு வந்து காட்டினான். அவற்றைக் கண்டதும் இராமன் கண்ணீர் மல்கத் துயரில் மூழ்கினான். "இலக்குவா, இவை சீதையுடையவையா என்று பார்" என்றான்.
இலக்குவன் பணிவோடு சொன்னான்: "அண்ணா, இந்தக் கைவளைகளையோ காதணிகளையோ நான் அறியேன். ஆனால் இந்தக் கால் சிலம்புகளை நன்றாக அறிவேன். ஏனெனில் நாள்தோறும் அண்ணியின் திருவடிகளை வணங்கும்போது அவற்றை மட்டுமே கண்டேன்."
பதினான்கு ஆண்டுகள் ஒரே குடிலில் அருகருகே வாழ்ந்தும், அண்ணன் மனைவியைத் தாயாகவே கருதி அவள் திருவடிகளைத் தவிர வேறு எதையும் பார்க்காத இலக்குவனின் ஒழுக்கம், இன்றும் இந்திய மரபில் தூய்மைக்கு அளவுகோலாக நிற்கிறது.
பிறன்மனை பின்னோக்காப் பீடு இனிது என்று பூதஞ்சேந்தனார் சொல்வதன் உச்ச வடிவம் இதுவே.
From the Valmiki Ramayana (Kishkindha Kanda)The Anklets Lakshmana Knew
From the Valmiki Ramayana. As Ravana carried Sita away through the sky, she saw a few vanaras on the Rishyamuka hill, tied some of her ornaments in her upper cloth and dropped them. Sugriva and his companions kept them safe.
Later, when Rama and Lakshmana met Sugriva, he brought out the ornaments. At the sight of them Rama was overcome with grief and tears. "Lakshmana, see whether these are Sita's," he said.
Lakshmana answered humbly: "Brother, I do not know these bracelets or these earrings. But these anklets I know well, for every day, as I bowed at my sister-in-law's feet, those were all I saw."
For fourteen years he had lived beside them in the same hermitage, yet he regarded his brother's wife as his mother and looked at nothing but her feet. Lakshmana's purity of conduct still stands as a measure in Indian tradition.
This is the highest form of what Poothanchendhanar calls the sweet nobility of never looking at another's wife.
