குருகுலத்தின் மாம்பழம்
காஞ்சிபுரத்துக்கு அருகில் ஒரு குருகுலம் இருந்தது. அங்கு பதினைந்து மாணவர்கள் தங்கிக் கற்றனர். ஆசிரமத்தின் தோட்டத்தில் ஒரு பெரிய மாமரம் இருந்தது. அதன் பழங்கள் இறைவனுக்குப் படைக்கவும் விருந்தினருக்குக் கொடுக்கவும் வைக்கப்பட்டவை; மாணவர்கள் அவற்றைப் பறிக்கக் கூடாது என்பது குருவின் ஆணை.
ஒருநாள் மதிய வேளையில் வாசு என்ற மாணவன் தனியாகத் தோட்டத்தில் இருந்தான். பசி வாட்டியது. ஒரு கனிந்த மாம்பழம் கிளையில் தொங்கியது. அவன் சுற்றும் முற்றும் பார்த்தான்; யாரும் இல்லை. கையை நீட்டிப் பழத்தைப் பறித்தான். உண்ணும் போது அவன் உள்ளம் திடீரென்று கூசியது. யாரும் பார்க்கவில்லை என்றாலும், தான் ஒரு கட்டளையை மீறிவிட்டோம் என்ற உறுத்தல் தொண்டைவரை எழுந்தது.
அவன் அந்தப் பழத்தை முழுவதும் உண்ணவில்லை. மிச்சமிருந்த பாதிப் பழத்தை எடுத்துக்கொண்டு குருவிடம் சென்று தலை குனிந்தான். "குருவே, நான் ஆணையை மீறினேன். யாரும் பார்க்கவில்லை; ஆனால் என் உள்ளம் பார்த்தது. என்னை மன்னியுங்கள்" என்றான். குரு அவனை உற்றுப் பார்த்தார்.
"யாரும் பார்க்காதபோது தவறைச் செய்து, பின் நீயே வந்து ஒப்புக்கொள்வது அரிதானது" என்றார் குரு. "பழம் போனது பெரிதல்ல. உன் உள்ளம் உன்னை நோக்கிக் கூச்சம் கொண்டதே பெரிது. அந்தக் கூச்சம் உன்னிடம் இருக்கும் வரை நீ கற்றதெல்லாம் உனக்குப் பாதுகாப்பாக இருக்கும்." பிறகு அவர் வாசுவுக்குத் தண்டனையாக மறுநாள் முழுவதும் தோட்டத்தில் மரங்களுக்கு நீர் ஊற்றும் பணியைக் கொடுத்தார்.
தண்டனையை ஏற்றபோது வாசுவின் முகத்தில் வருத்தம் இருந்தாலும் உள்ளத்தில் ஒரு தூய்மை இருந்தது. அன்று மாலை குரு எல்லா மாணவர்களுக்கும் இந்த நிகழ்ச்சியை (பெயர் சொல்லாமல்) எடுத்துக் கூறினார்: "நாணம் என்பது பிறருக்கு அஞ்சுவது அல்ல; தன் உள்ளத்துக்கு அஞ்சுவது."
அன்று முதல் அந்தக் குருகுலத்தின் மாணவர்கள் எவரும் அனுமதியின்றி எதையும் தொடவில்லை. யாரும் காணாத நேரத்திலும் ஒருவன் நேர்மையாக இருப்பதே குருகுலக் கல்வியின் முதல் பாடம் என்பதை அவர்கள் உணர்ந்தனர்.
குருகுலத்தில் அன்று நடந்த அந்த நிகழ்ச்சி வாசுவின் வாழ்வின் போக்கையே மாற்றியது. பிற்காலத்தில் அவன் ஒரு பெரிய கோயிலின் கணக்கராகப் பணியாற்றினான். கோயிலின் பொற்குவியல் முன்னிலையில், யாரும் கண்காணிக்காத இரவு நேரங்களிலும் ஒரு காசைக்கூடத் தவறாகத் தொடாத நேர்மையை அவனிடம் மக்கள் கண்டனர். 'குருகுல மாம்பழம்' என்று அவன் புன்னகையோடு நினைவுகூர்வான்.